Pytanie, ile wchodzi się na Mount Everest, ma dwie różne odpowiedzi. Cała wyprawa trwa zwykle od 6 do 9 tygodni, natomiast sam atak szczytowy z najwyższego obozu zajmuje najczęściej kilkanaście godzin. Wyjaśniam, jak wygląda wejście od strony Nepalu i Tybetu, ile czasu pochłania aklimatyzacja oraz dlaczego Base Camp nie oznacza jeszcze zdobycia szczytu.
Na zdobycie Everestu potrzeba tygodni, a nie jednego długiego marszu
- 6-9 tygodni trwa typowa wyprawa wraz z trekkingiem, aklimatyzacją i oczekiwaniem na pogodę.
- 9-14 godzin może zająć wejście z obozu IV na wierzchołek po południowej stronie.
- 8 848,86 m to wysokość Mount Everestu według wspólnego pomiaru Nepalu i Chin.
- Aklimatyzacja jest konieczna, ponieważ organizm nie przyzwyczaja się szybko do wysokości powyżej 5000 m.
- Base Camp to cel trekkingu, ale nie punkt, z którego większość turystów zdobywa szczyt.
Ile trwa cała wyprawa na Mount Everest
Najkrótsza rozsądna odpowiedź brzmi około dwóch miesięcy. W tym czasie trzeba dotrzeć do bazy, przejść kilka rotacji aklimatyzacyjnych, przygotować sprzęt, przeczekać niekorzystną pogodę i dopiero wtedy ruszyć na szczyt. Programy operatorów różnią się szczegółami, ale klasyczna wyprawa organizowana od strony Nepalu często trwa około 52-70 dni.
Sam trekking z Lukli do południowego Base Camp zajmuje zwykle 8-12 dni. Później nie zaczyna się od razu wspinaczka na szczyt. Zespół stopniowo odwiedza kolejne obozy, wraca niżej na odpoczynek i powtarza ten schemat, aby organizm lepiej zniósł rozrzedzone powietrze.
Do całkowitego czasu trzeba doliczyć także dni rezerwowe. Na wysokości o powodzeniu często decyduje nie kondycja, lecz krótka prognoza z odpowiednio słabym wiatrem. Dlatego wyprawa może wydłużyć się o kilka dni, a czasem nawet o ponad tydzień.
Jak wygląda wejście południową trasą z Nepalu
Najpopularniejszy wariant prowadzi przez Nepal i południowo-wschodnią grań. Trasa zaczyna się w Everest Base Camp na wysokości około 5364 m, a kończy na wierzchołku mierzącym 8848,86 m. Różnica wysokości jest ogromna, ale jeszcze większym problemem pozostaje tempo, temperatura, wiatr i niedobór tlenu.
Od Base Camp do obozu II
Pierwszą poważną przeszkodą jest lodospad Khumbu, czyli niestabilny labirynt seraków i szczelin. Dalej trasa prowadzi przez Western Cwm do obozu I, a następnie do obozu II położonego w przybliżeniu na wysokości 6400 m. Wspinacze nie traktują tego odcinka jak zwykłego przejścia. Każda rotacja ma przygotować ciało do następnego poziomu wysokości.
Przez ścianę Lhotse do obozu IV
Z obozu II droga prowadzi ku obozowi III, który znajduje się mniej więcej na 7200-7300 m, na stromym zboczu Lhotse. Następnie wspinacze docierają przez Żółty Pas i ostrogę genewską do Przełęczy Południowej. Obóz IV, zwany South Col, leży na wysokości około 7950 m i jest miejscem rozpoczęcia finałowego ataku.
Finałowy atak na szczyt
Wyjście z obozu IV zwykle rozpoczyna się późnym wieczorem albo około północy. Dzięki temu wspinacze mają szansę dotrzeć na wierzchołek przed pogorszeniem pogody i rozpocząć zejście przy świetle dziennym.
Od South Col do szczytu trzeba pokonać około 800-900 m przewyższenia. Samo wejście zajmuje zazwyczaj 9-14 godzin, a zejście do niższego obozu kolejne 5-10 godzin. W praktyce oznacza to bardzo długi dzień, często spędzony niemal bez snu i w tak zwanej strefie śmierci powyżej 8000 m.
UIAA zwraca uwagę, że na stromych fragmentach pod wierzchołkiem samo przejście newralgicznego odcinka może trwać kilka godzin. Kolejki na linach poręczowych, silny wiatr albo problemy z tlenem dodatkowo wydłużają drogę.
Trasa południowa i północna różnią się czasem oraz trudnością
Na Everest można wejść od strony Nepalu albo Tybetu. Obie drogi wymagają wielotygodniowej aklimatyzacji, ale mają inną charakterystykę. Południowa trasa jest częściej wybierana przez wyprawy komercyjne, natomiast północna uchodzi za bardziej techniczną i wymagającą większej samodzielności.
| Element | Strona południowa | Strona północna |
|---|---|---|
| Punkt startowy | Base Camp w Nepalu, około 5364 m | Base Camp w Tybecie, około 5150-5200 m |
| Najważniejsza przeszkoda | Lodospad Khumbu i ściana Lhotse | Stromy North Col oraz drugi stopień |
| Typowy czas wyprawy | Około 6-10 tygodni | Około 6-9 tygodni |
| Charakter finału | South Col, Balkon, South Summit i grań szczytowa | North Col, grań północna i drugi stopień |
| Główne utrudnienie | Ruchomy lód, szczeliny i duże zatłoczenie | Wiatr, zimno, ekspozycja i trudniejsze fragmenty techniczne |
Nie wskazywałbym jednej strony jako łatwej. Południowa droga ma rozbudowane zaplecze logistyczne, lecz lodospad Khumbu jest obiektywnym zagrożeniem. Północna trasa może wyglądać spokojniej na zdjęciach, ale drugi stopień i silniejsze wychłodzenie sprawiają, że wymaga dużego doświadczenia.
Aklimatyzacja decyduje o tym, ile naprawdę trwa wejście
Największym błędem jest liczenie wyłącznie kilometrów i przewyższenia. Na wysokości ponad 5000 m każdy krok kosztuje więcej, a organizm potrzebuje czasu, aby zwiększyć zdolność transportu tlenu. Dlatego zespoły stosują zasadę „wspinaj się wysoko, śpij nisko”.
Typowa aklimatyzacja obejmuje kilka wyjść do wyższych obozów i powroty do bazy. Wspinacz może jednego dnia dotrzeć do obozu II, odpocząć, zejść do Base Camp, a później powtórzyć trasę i wejść wyżej. Takie rotacje wydłużają wyprawę, ale ograniczają ryzyko ostrej choroby wysokościowej.
Poziom przygotowania ma znaczenie, lecz nie zastępuje aklimatyzacji. Nawet bardzo sprawny biegacz nie może bezpiecznie przeskoczyć kilku etapów, ponieważ wydolność sportowa nie uodparnia na brak tlenu. Z mojego punktu widzenia właśnie to jest najczęściej pomijanym elementem odpowiedzi na pytanie o czas wejścia.
Przeczytaj również: Bieszczady - najpiękniejsze szlaki. Jak wybrać idealną trasę?
Co może opóźnić summit push
- Silny wiatr na grani szczytowej może zamknąć drogę na kilka dni.
- Choroba wysokościowa wymusza zejście, nawet jeśli zespół jest blisko celu.
- Kolejki na linach spowalniają wejście na stromych odcinkach.
- Awaria sprzętu tlenowego może zakończyć próbę zdobycia szczytu.
- Zmęczenie po rotacjach sprawia, że nie każdy uczestnik rusza na wierzchołek w tym samym terminie.
Właśnie dlatego operatorzy planują okno pogodowe zamiast konkretnej godziny wejścia. Gdy warunki są dobre, kilka zespołów może zaatakować wierzchołek tej samej nocy. Kiedy prognoza się pogarsza, najrozsądniejszą decyzją bywa odwrót, nawet po wielu tygodniach przygotowań.
Base Camp to nie zdobycie Mount Everestu
Wiele osób używa określenia „wejście na Everest”, mając na myśli trekking do Base Camp. To dwie zupełnie różne wyprawy. Trekking kończy się na wysokości około 5364 m, natomiast wspinaczka na szczyt wymaga pozwoleń, lin poręczowych, obozów wysokogórskich, tlenu dodatkowego w wielu zespołach i doświadczenia w górach wysokich.
Do południowej bazy można dotrzeć w mniej więcej 10-14 dni z Lukli i z powrotem, zależnie od programu oraz dni odpoczynkowych. Jest to trudny trekking, ale nie obejmuje przejścia przez lodospad Khumbu ani wejścia na grań szczytową. Ta różnica ma znaczenie także przy planowaniu ubezpieczenia i ocenie własnego przygotowania.
Jeżeli celem jest tylko zobaczenie Everestu i poznanie regionu, trekking do bazy jest znacznie bardziej realistycznym wyborem. Zdobycie wierzchołka to wielotygodniowa ekspedycja, a nie przedłużony spacer z popularnego szlaku.
Najrozsądniejszy sposób liczenia czasu na tę wyprawę
Ja liczyłbym czas w trzech osobnych częściach. Pierwsza to dojście do bazy, druga obejmuje aklimatyzację i rotacje, a trzecia to oczekiwanie na pogodę oraz finałowy atak. Dopiero suma tych etapów daje realny obraz wyprawy.
Jeżeli ktoś pyta wyłącznie o dzień szczytowy, powinien przygotować się na około 10-20 godzin działania od wyjścia z obozu IV do powrotu w bezpieczniejsze miejsce. Jeżeli pyta o całe wejście, rozsądny przedział to najczęściej 6-9 tygodni, z rezerwą na pogodę i problemy zdrowotne.
Najważniejsza lekcja jest prosta. Na Evereście nie wygrywa osoba, która idzie najszybciej, lecz ta, która potrafi dobrze zaplanować aklimatyzację, rozpoznać zagrożenie i zawrócić, kiedy warunki przestają być bezpieczne.
